Een vacature die maanden openstaat? Vaak trekken we dezelfde conclusie: er zijn te weinig mensen. Maar is dit wel de juiste benadering? Misschien zoeken we wel naar mensen voor functies die anders ingericht moeten worden. “Juist bij moeilijk vervulbare vacatures moeten we soms stoppen met zoeken en beginnen met anders kijken naar het werk,” zegt Luca Romano, Projectmanager Recruitment. Vanuit zijn dagelijkse praktijk ziet hij waarom die omslag steeds belangrijker wordt.
Een moeilijk vervulbare vacature vertelt je meer
Wanneer een vacature niet wordt ingevuld, kijken ze al snel naar de arbeidsmarkt. De vacaturetekst wordt aangepast, er worden nieuwe kanalen ingezet of het profiel wordt iets ruimer gemaakt. Logisch, maar daarmee blijft het bestaande functieprofiel meestal onveranderd. Terwijl juist daar interessante informatie kan zitten. In mijn werk zie ik regelmatig dat functies in de loop der jaren steeds verder zijn uitgebreid. Taken zijn toegevoegd, verantwoordelijkheden verschoven en verwachtingen opgestapeld. Uiteindelijk ontstaat een profiel waar één persoon nauwelijks nog aan kan voldoen.
“Een vacature die je niet gevuld krijgt, is niet automatisch een recruitmentprobleem. Soms laat die vacature zien dat het werk zelf opnieuw bekeken moet worden.”
Luca Romano – Projectmanager Recruitment
Functies veranderen, functieprofielen vaak niet
Ik zie regelmatig dat organisaties zoeken naar een kandidaat voor een functie die ooit logisch is ingericht, maar inmiddels flink is veranderd. Technologie heeft bepaalde werkzaamheden eenvoudiger gemaakt. Teams zijn anders gaan werken en klanten verwachten iets anders. Toch staat in het functieprofiel nog steeds grotendeels hetzelfde als vijf of tien jaar geleden. Daardoor kan een organisatie heel zorgvuldig zoeken naar iemand die past bij een functie die eigenlijk niet meer helemaal bestaat zoals deze op papier staat.
Niet meer mensen, maar anders georganiseerd werk
Bij structurele arbeidsmarktkrapte kan het interessant zijn om niet alleen te kijken naar meer mensen, maar vooral naar hoe het werk is georganiseerd.
Juist wanneer ik zie dat bij onze opdrachtgever dezelfde vacature keer op keer moeilijk te vervullen is, vind ik het interessant om een stap terug te doen. Moeten we opnieuw gaan werven of kunnen we ook anders naar het werk kijken?
Soms levert een andere inrichting meer op. Een deel van de werkzaamheden kan worden geautomatiseerd, taken kunnen anders over het team worden verdeeld of verantwoordelijkheden kunnen worden losgekoppeld. Zeker met de ontwikkeling van AI verandert de inhoud van veel functies. Niet iedere taak vraagt straks nog om dezelfde hoeveelheid menselijke inzet.
De verborgen capaciteit zit soms al binnen
Ook binnen bestaande teams ligt vaak meer capaciteit dan zichtbaar is. Medewerkers worden meestal beoordeeld en ingezet vanuit hun huidige functie, terwijl hun ervaring en vaardigheden veel breder kunnen zijn.
Iemand die jarenlang in een administratieve rol werkt, kan bijvoorbeeld ook sterk zijn in procesverbetering
Een recruiter kan ervaring hebben met projectmanagement
Of een HR-adviseur kan commerciële of analytische kwaliteiten bezitten die nauwelijks worden benut.
Ondertussen zoekt de organisatie extern naar precies die vaardigheden. Dat maakt interne mobiliteit en ontwikkeling steeds relevanter voor strategische personeelsplanning.
Recruitment begint steeds vaker vóór de vacature
Dat vraagt ook iets van recruitment. Een goede recruiter kijkt verder dan het cv en de vacaturetekst en probeert te begrijpen welk probleem een organisatie daadwerkelijk wil oplossen. Soms is daarvoor een nieuwe medewerker nodig. Maar soms ontstaat er een betere oplossing door het werk anders in te richten. Recruitment en HR raken daarmee steeds meer met elkaar verweven. Wie alleen kijkt naar de persoon die ontbreekt, mist mogelijk het grotere plaatje waarin die persoon moet functioneren.
“De krappe arbeidsmarkt maakt recruitment niet alleen moeilijker. Hij maakt zichtbaar welke organisaties nog sterk vanuit functies denken, terwijl het werk zelf allang aan het veranderen is.”
Luca Romano – Projectmanager Recruitment
Van vacature naar werk
Misschien ligt daar wel een van de belangrijkste HR-opgaven van de komende jaren.
Niet iedere verandering in de arbeidsmarkt vraagt om een nieuwe medewerker.
Soms vraagt het om technologie, andere vaardigheden, interne ontwikkeling of een andere verdeling van werkzaamheden. Een openstaande functie kan dus een aanleiding zijn om kritisch te kijken naar de manier waarop werk binnen de organisatie is ingericht. En juist daar ontstaat ruimte voor organisaties om slimmer met schaarse capaciteit om te gaan.
Eerst goed kijken, dan gericht werven
Ik voorzie dat de arbeidsmarkt er niet ruimer op wordt. Daardoor wordt het steeds belangrijker om zorgvuldig om te gaan met de mensen en capaciteit die organisaties al hebben. Recruitment blijft daarin een belangrijk instrument, maar niet ieder personeelsvraagstuk begint bij werving. Soms ligt de oplossing in een nieuwe medewerker. Soms in een andere functie. En soms blijkt dat een team met een kleine aanpassing veel meer kan bereiken dan vooraf gedacht. Juist door verder te kijken dan de vacature, ontstaat ruimte om recruitment en HR echt als strategische partners te laten samenwerken.